Samen naar betekenis zoeken
“Hoe gaat het met u vandaag?” Met die simpele vraag begin ik vaak een gesprek wanneer ik een bezoek breng aan een van de oudereninstellingen waarvoor ik werk. Gewoon even zitten en luisteren. Zo ook bij meneer Ten Hagen, een bewoner die ik regelmatig spreek. Door zijn ziekte is hij in korte tijd veel kwijtgeraakt: zijn huis, een groot deel van zijn zelfstandigheid en ook nog zijn partner. “Ik weet even niet hoe het vandaag gaat”, antwoordt hij. “Het voelt zo vaak alsof alles tegelijk komt.”
Zoveel de moeite waard
We praten. Over wat hij mist, waar hij tegenaan loopt. Ik stel voor om samen te mediteren. Misschien helpt het de spanning in zijn lichaam te verminderen. Ik zoek op YouTube een geleide meditatie. Even later zitten we met onze ogen dicht en volgen de stem uit mijn telefoon. Na afloop oogt meneer zachter. We praten verder, over zijn kinderen en zijn rol als vader. Ik zie hem opveren. Tussen alles wat is weggevallen, is er ook nog zoveel wat de moeite waard is. Samen naar betekenis zoeken, zonder het verdriet weg te poetsen, vind ik een van de mooiste kanten van mijn werk.
Praten over ‘thuis’
Later die dag zet ik koffie en thee klaar voor de ontmoetingsgroep. Die organiseer ik vaker aan een grote tafel, rond thema’s die raken aan zingeving en het leven van alledag. Vandaag praten we over ‘thuis’. Want wat betekent het als je je eigen woning hebt moeten achterlaten? Ik begin met wat muziek: de klanken van Het dorp van Wim Sonneveld vult de ruimte en ik zie gelijk al wat hoofden knikken. Daarna komen de verhalen.
Het wordt stil
Twee vrouwen benoemen dat ze zich hier minder eenzaam voelen. “Er is altijd iemand”, zegt de een tevreden. Een meneer aan de andere kant van de kring reageert daarop. “Dit verpleeghuis is mijn thuis niet”, zegt hij knorrig. Hij pauzeert even en zegt dan zacht: “Ik mis mijn eigen huis. Ik mis mijn vrouw.” Het wordt stil. Een van de vrouwen knikt, ze herkent het. Niemand zegt dat hij het hier toch goed heeft. Niemand probeert iets op te lossen.
Dit zijn de momenten waarop ik zelf ook leer. Dat verlies en geluk naast elkaar kunnen bestaan. En dat je niet altijd een antwoord of oplossing hoeft te hebben. Soms is luisteren genoeg.
